Centrum Nauki Kopernik w Warszawie działa jako miejsce popularyzacji nauki i technologii. Instytucja powstała w 2005 roku i nosi nazwę na cześć Mikołaja Kopernika. Program placówki koncentruje się na doświadczeniu zjawisk, weryfikowaniu hipotez i promowaniu świadomego stosowania wiedzy.
Jak powstało Centrum Nauki Kopernik?
Powołanie instytucji nastąpiło w 2005 roku. Pomysłodawcą był profesor fizyki teoretycznej Łukasz Turski. W kolejnych latach odbywały się przetargi na projekty wystaw i budowę gmachu, a w 2008 wyłoniono wykonawcę budynku. Pierwszy moduł Centrum udostępniono publiczności 5 listopada 2010 roku.
W 2011 roku oficjalnie nazwano planetarium „Niebo Kopernika”, a do oferty dołączyły kolejne pracownie i laboratoria. W 2017 rozstrzygnięto konkurs na nowy budynek Pracowni Przewrotu Kopernikańskiego. Budowa tej części rozpoczęła się w sierpniu 2020, a budynek oddano do użytku 31 marca 2023. Centrum prowadzi współpracę z mediami naukowymi i współorganizuje wydarzenia popularyzacyjne; w 2011 i ponownie w 2025 roku gościło konferencję ECSITE.
Co można zobaczyć w Koperniku?
Oferta ekspozycyjna opiera się na interakcji i samodzielnych doświadczeniach. Na wystawach stałych znajdują się między innymi Strefa Eksperymentowania, Bzzz! oraz Przyszłość jest dziś. Ekspozycje łączą eksponaty fizyczne z demonstracjami biologicznymi i technologicznymi oraz zajęciami warsztatowymi.
W Strefie Eksperymentowania odwiedzający mogą pracować przy ponad 200 eksponatach. Część wystawy prezentuje zjawiska fizyczne – fale, prąd, płyny i zjawiska chaotyczne. Druga część poświęcona jest człowiekowi i przyrodzie; obejmuje zagadnienia zmysłów, percepcji oraz procesów biologicznych, takich jak fotosynteza. W tej części pojawił się też robot Mikołaj Kopernik wykorzystujący sztuczną inteligencję.
Galeria Bzzz! przeznaczona jest dla dzieci do 6. roku życia i stworzona została z myślą o swobodnym ruchu i zabawie. Wystawa Przyszłość jest dziś omawia technologie bliskiej przyszłości, zagadnienia związane z klimatem, bioróżnorodnością oraz wyzwania dotyczące zdrowia i terapii. Oferta uzupełniona jest przez Teatr Wysokich Napięć, Teatr Robotyczny, stacje LivingLAB, przestrzeń Majsternia oraz weekendowe zajęcia w laboratoriach i stacjach doświadczalnych.
Zwiedzanie odbywa się bez przewodników i bez ścieżek obowiązkowych; eksponatami opiekują się animatorzy w czerwonych koszulkach, dostępni do wyjaśnień i demonstracji.
Czym jest planetarium Niebo Kopernika?
Planetarium działa od 19 czerwca 2011 roku. Kopuła ma średnicę 16 metrów. Obiekt stoi nad Wisłą, na północ od Mostu Świętokrzyskiego, i łączy się łącznikiem z budynkiem głównym wystaw. Konstrukcja planetarium oparta jest na stalowej ramie pokrytej bursztynowym szkłem; projekt wykonała ta sama pracownia architektoniczna co budynek główny.
Jak zorganizowano kompleks i jakie ma części?
Główny budynek ma kształt litery L i dwie kondygnacje nadziemne o łącznej powierzchni około 15 tys. m². W obiekcie mieszczą się wystawy stałe i czasowe, laboratoria i pracownie, centrum konferencyjne oraz część gastronomiczna i biurowa. Dach pełni funkcję ogrodu zielonego, otwartego dla odwiedzających od maja do października. W kondygnacji podziemnej znajdują się warsztat i magazyny oraz parking.
Kompleks obejmuje też multimedialne planetarium z kopułą 16 metrów, Pracownię Przewrotu Kopernikańskiego przy ul. Wybrzeże Kościuszkowskie 18, Pawilon 512 usytuowany w skarpie wiślanej oraz scenę letnią między budynkiem wystaw a planetarium. Budowa pierwszego modułu kosztowała ponad 365 mln zł, w tym dotacja Unii Europejskiej w wysokości 207 mln zł.
Organizacja i wyróżnienia?
Centrum finansują Miasto Stołeczne Warszawa oraz ministerstwa nauki i edukacji. Dyrektorem instytucji jest Robert Firmhofer. W latach 2007–2008 Centrum dwukrotnie otrzymało nagrodę Popularyzator Nauki. Od 2008 roku Kopernik współorganizuje Piknik Naukowy wraz z Polskim Radiem.
Rada Programowa na kadencję 2024–2029 przewodzona jest przez prof. Aleksandra Burschego i obejmuje ekspertów z dziedziny nauki, edukacji i popularyzacji wiedzy.
W 2025 roku Centrum obchodziło kolejny kamień milowy odwiedzin — placówkę odwiedził 14-milionowy zwiedzający.
Informacje praktyczne
- Adres: Wybrzeże Kościuszkowskie 20, 00-390 Warszawa — wyznacz trasę w Google Maps
- Godziny otwarcia: wt–cz, sob–nd 9:00–19:00, pt 9:00–20:00
- Telefon: +48221225555
- Strona internetowa: kopernik.org.pl
- Ocena w Mapach Google: 4,6 (58 469 opinii)
