Europejski Bank Centralny oraz specjaliści od bezpieczeństwa finansowego mówią o potrzebie posiadania zapasu gotówki na krótki okres awarii systemów płatniczych. W zaleceniach pojawiają się orientacyjne kwoty i praktyczne wskazówki dotyczące nominałów, a polskie służby umieściły gotówkę na liście wyposażenia plecaka ewakuacyjnego. Rządowe Centrum Bezpieczeństwa w lipcu 2026 roku rozesłało poradnik bezpieczeństwa SMS-em, co spowodowało duże zainteresowanie dokumentem.
Ile gotówki warto mieć?
W kilku krajach europejskich przyjęto orientacyjny przedział ok. 70–100 euro na osobę lub kwota wystarczająca na podstawowe wydatki przez około 72 godziny. W Polsce nie ma oficjalnego, sztywnego limitu, ale eksperci finansowi sugerują rezerwę odpowiadającą przynajmniej tygodniowym wydatkom gospodarstwa domowego. W praktyce w publikacjach pojawiają się liczby rzędu 500–1000 zł jako poziom podstawowy oraz 3–6 tys. zł przy założeniu pełniejszego zabezpieczenia na dłuższy kryzys.
Jaką walutę i nominały trzymać?
Dla krótkotrwałych problemów z płatnościami w Polsce najbardziej praktyczne są złotówki. Materiały eksperckie oraz rządowe podkreślają znaczenie mniejszych nominałów. Duże banknoty mogą utrudnić otrzymanie reszty w sytuacji ograniczonej obsługi sklepów, dlatego rekomendowane są banknoty i monety umożliwiające płatność zbliżoną do ceny zakupów.
Kiedy gotówka staje się niezbędna?
Gotówka zyskuje na znaczeniu wtedy, gdy zawodzi któraś z części łańcucha płatności elektronicznych — prąd, telekomunikacja, terminale lub systemy informatyczne banków. Przykłady kryzysów z ostatnich lat obejmują blackouty w krajach Europy Zachodniej i Środkowej, które spowodowały przerwy w działaniu bankomatów i terminali. Czynniki takie jak ekstremalne upały, ograniczenia w produkcji energii czy zdarzenia geopolityczne zwiększają ryzyko tymczasowego niedostępu do płatności elektronicznych.
Co praktycznie oznacza przygotowanie?
Rachunek bankowy pozostaje podstawowym miejscem przechowywania oszczędności. Gotówka pełni rolę uzupełniającą jako środek płatniczy na wypadek krótkotrwałych awarii. Eksperci od bezpieczeństwa i instytucje rządowe zalecają, by rezerwa obejmowała mniejsze nominały i pozwalała na zakup podstawowych produktów przez kilka dni. Rządowe materiały rekomendują też uwzględnienie gotówki w zestawie ewakuacyjnym i w sprzęcie awaryjnym.
RCB rozesłało cyfrową wersję poradnika bezpieczeństwa w ostatni piątek lipca 2026 roku — w ciągu pierwszej minuty odnotowano około 150 000 pobrań.