| Dane podstawowe | |
|---|---|
| Imię i nazwisko | Henryk Altman |
| Pseudonimy | Adam, Adam Górski, Herman |
| Data urodzenia | 19 lipca 1897 |
| Miejsce urodzenia | Warszawa |
| Data śmierci | 26 lipca 1974 |
| Miejsce śmierci | Warszawa |
| Zawód / role | działacz polityczny, publicysta, prawnik, historyk, archiwista, dyplomata |
| Partie | PPS-Lewica, KPP, PPR, PZPR |
| Wykształcenie | studia prawnicze (UW, 1923); Wyższa Szkoła Dziennikarska |
| Najważniejsze funkcje | |
| 1921 | Sekretarz generalny Związku Zawodowego Pracowników Handlowych i Biurowych |
| 1925–1939 | Sekretarz generalny Związku Zawodowego Nauczycieli Średnich Szkół Żydowskich |
| 1944 | Kierownik Departamentu Ubezpieczeń Społecznych oraz Pracy w Resorcie Pracy i Opieki Społecznej PKWN |
| 1952–1965 | Dyrektor naczelny Archiwów Państwowych |
| Odznaczenia | |
| Wybrane | Krzyż Komandorski Orderu Odrodzenia Polski; Order Sztandaru Pracy I i II klasy; Order Krzyża Grunwaldu II klasy; Medal 10-lecia Polski Ludowej |
| Pochówek | |
| Miejsce | Powązki wojskowe, kwatera 33C-4-2 |
Henryk Altman zajmował miejsce w ruchu lewicowym od młodości. Był aktywny w związkach zawodowych, działał w partiach socjalistycznych i komunistycznych, a po wojnie kierował krajowymi archiwami państwowymi.
Życiorys i działalność polityczna
W młodości, od 1912, należał do Organizacji Młodzieży Socjalistycznej "Młot", a od 1913 do PPS-Lewicy. Podczas I wojny światowej organizował Koło Akademickie PPS-Lewicy, współpracował z pismem "Głos Robotniczy" i był sekretarzem Robotniczej Rady Gospodarczej w latach 1916–1917. Od końca 1917 do 10 listopada 1918 przebywał w więzieniu niemieckim w Warszawie i Modlinie.
Po uwolnieniu uczestniczył w formowaniu warszawskiej Rady Delegatów Robotniczych i brał udział w I Zjeździe Komunistycznej Partii Robotniczej Polski w 1918. W 1919 KC KPRP skierował go do Lublina, gdzie pracował w redakcji "Prawdy Komunistycznej". W kolejnych latach był zaangażowany w struktury KPP i w działania związkowe na szczeblu centralnym.
Praca zawodowa i działalność społeczna
Ukończył studia prawnicze na Uniwersytecie Warszawskim w 1923 oraz Wyższą Szkołę Dziennikarską. W 1921 objął stanowisko sekretarza generalnego Związku Zawodowego Pracowników Handlowych i Biurowych. Od 1925 do 1939 kierował Związkiem Zawodowym Nauczycieli Średnich Szkół Żydowskich.
W okresie międzywojennym zasiadał w zarządzie warszawskiej Kasy Chorych. W 1932 uczestniczył w kongresie Międzynarodówki Pracowników Oświatowych w Paryżu i został członkiem jej Komitetu Wykonawczego. Po wybuchu II wojny światowej przeszedł na tereny zajęte przez ZSRR, był ewakuowany w głąb ZSRR i pracował jako nauczyciel. W Związku Patriotów Polskich objął stanowisko naczelnika Wydziału Wydawniczego Komitetu do Spraw Dzieci Polskich.
Rola w administracji powojennej i archiwistyce
W lipcu 1944 pracował w Resorcie Pracy i Opieki Społecznej PKWN jako kierownik Departamentu Ubezpieczeń Społecznych oraz Pracy. W latach 1945–1951 był delegatem w Radzie Administracyjnej Międzynarodowego Biura Pracy i członkiem delegacji na Zgromadzenie Ogólne ONZ. Od sierpnia 1952 do 1965 pełnił funkcję dyrektora naczelnego Archiwów Państwowych.
Był członkiem rad naukowych Instytutu Historii PAN, Zakładu Historii Partii przy KC PZPR i Zakładu Historii Stosunków Polsko-Radzieckich. Pisał hasła do Słownika biograficznego działaczy polskiego ruchu robotniczego.
Odznaczenia, życie prywatne i śmierć
Wśród nadanych mu odznaczeń znajdują się Krzyż Komandorski Orderu Odrodzenia Polski, Order Sztandaru Pracy I i II klasy, Order Krzyża Grunwaldu II klasy oraz Medal 10-lecia Polski Ludowej. Order Krzyża Grunwaldu II klasy nadano mu uchwałą KRN z dnia 3 stycznia 1945.
Był synem inżyniera chemika Chaima. Od 1919 był żonaty z działaczką KPP i MOPR Esterą (Edwardą) z d. Szafran. Zmarł 26 lipca 1974 w Warszawie. Pochowany został na wojskowych Powązkach, kwatera 33C-4-2.
